به گزارش پایگاه خبری پیوارنیوز؛فولادوند در این یادداشت، به توصیف‌هایی نظیر «لُر بی‌سواد» و «دائم‌المست» درباره کریم‌خان زند انتقاد کرده و معتقد است چنین تعابیری، بدون بررسی دقیق اسناد و منابع تاریخی، می‌تواند تصویری نادرست از شخصیت و عملکرد یکی از فرمانروایان تأثیرگذار تاریخ ایران ارائه دهد.
وی با اشاره به پیشینه خانوادگی و ایلی کریم‌خان زند، میان نداشتن آموزش رسمی و بی‌خردی تمایز قائل شده و بر توانایی‌های مدیریتی، تدبیر سیاسی و توجه او به فرهنگ و هنر تأکید کرده است. به باور نویسنده، اقدامات عمرانی و فرهنگی دوره زندیه، از جمله بناهای مجموعه وکیل در شیراز و توجه به آرامگاه حافظ و سعدی، از جمله موضوعاتی است که در ارزیابی عملکرد تاریخی کریم‌خان باید مورد توجه قرار گیرد.
فولادوند همچنین به عنوان «وکیل‌الرعایا» اشاره کرده و آن را نمادی از رویکرد مردم‌محور کریم‌خان دانسته است؛ فرمانروایی که برخلاف سنت رایج سلطنتی، این عنوان را به‌جای لقب شاه برای خود برگزید.
در بخش دیگری از این یادداشت، نویسنده ادعای دائم‌الخمری کریم‌خان و خاندان زند را زیر سؤال برده و تأکید کرده است که چنین اتهامی باید بر پایه اسناد معتبر تاریخی بررسی شود. او همچنین به دوره حکومت کریم‌خان، از سال ۱۷۵۱ تا ۱۷۷۹ میلادی، و اقداماتی که در زمینه ثبات سیاسی، رونق اقتصادی و عمران شیراز به او نسبت داده می‌شود، اشاره کرده است.
*تأکید بر هویت لُری کریم‌خان زند*
بخش دیگری از یادداشت فولادوند به هویت قومی کریم‌خان اختصاص دارد. وی با اشاره به پیوند ایل زند با گروه‌های لُر و لَک، تأکید کرده است که تعلق قومی این شخصیت تاریخی نه موضوعی برای تحقیر، بلکه بخشی از پیشینه فرهنگی و اجتماعی اوست.
نویسنده معتقد است ارزیابی شخصیت‌های تاریخی باید بر مبنای شواهد، عملکرد و شرایط زمانه آنان صورت گیرد و نباید هویت قومی افراد به ابزاری برای توهین یا تخریب تبدیل شود.
در این یادداشت، اقداماتی همچون ساخت بناهای شاخص شیراز، حمایت از تجارت، توجه به کشاورزی، رسیدگی به امور مردم و حمایت از فرهنگ و هنر، از جمله محورهای ارزیابی کارنامه کریم‌خان زند معرفی شده‌اند. فولادوند همچنین با ارجاع به دیدگاه‌های منسوب به جان پری، پژوهشگر تاریخ ایران و دوره زندیه، بر اهمیت بررسی دانشگاهی و مستند این دوره تاریخی تأکید کرده است.
فولادوند در جمع‌بندی یادداشت خود، اظهارات مورد انتقاد را نیازمند بررسی و سنجش در پرتو منابع معتبر تاریخی دانسته و تأکید کرده است که احترام به میراث تاریخی ایران و پرهیز از تحقیر اقوام، از الزامات گفت‌وگوی مسئولانه درباره گذشته کشور است.
وی در پایان، با یادکردی از جایگاه کریم‌خان زند در تاریخ ایران، این بیت را آورده است:
*بزرگش نخوانند اهل خرد که نام بزرگان به زشتی برد*
و در ادامه می‌نویسد:
*ای مگس عرصه سیمرغ نه جولانگه توست*
*عرض خود می‌بری و زحمت ما می‌داری
انتهای خبر/
ثبت دیدگاه